“Таҙа” үҙ күҙҙәре менән сүллектә хәрби хәрәкәттәрҙең емереклектәрен күрә: ташландыҡ, тамырынан йолҡоп ташланған техника, емерелгән йорттар төҙөлөш материалдары сүплегенә оҡшаш була. Бында барыһы ла күптән туҡтаған кеүек тойола, әммә эргәлә тормош дауам итә. Күрәһең, урындағы халыҡ яңыраҡ ҡына ауылды ташлап киткән, ә йәнлектәрен ҡалдырған – ҡаҙҙар һәм тауыҡтар аяҡ аҫтында йүгереп йөрөгән. “Мин уларҙы шул тиклем йәлләнем, ярма табып ашаттым, һыу ҡойҙом һәм артабан киттем. Улар бит ғәйепле түгел”, – тип иҫенә төшөрә ир.
Ике тәүлек буйына яугирҙар асыҡ ерҙе үтеү өсөн уңайлы мәл көтөп, йәшенеп ултыра. “Йүгереп барғанда, ерҙең аяҡтары теймәгән кеүек тойолдо”, -ти ул. Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, уның өсөн беренсе эш фажиғәле була. Төркөмдөң алға барған ваҡытында “Чистый” иптәше ярҙам һорап саҡырыуын ишетеп, уға ҡаршы йүгерә һәм минаға баҫып аяғын юғалта. “Мин был хәлдең нисек булғанын да аңламаным, барыһы ла бик тиҙ булды” - тип иҫенә төшөрә “Чистый”. Яугирҙе блиндажға төшөрәләр. Унда уны табип ҡаршы ала һәм беренсе ярҙам күрһәтә. Бер тәүлектән һуң Федорҙы икенсе урынға күсерәләр, унда ул эвакуацияны тағы өс тәүлек көтә. “Снарядтар тауышынан баш әйләнгәндә, һауанан күҙҙе ситкә алып булмай, әгәр йәшәргә теләһәң, хатта эвакуация төркөмөнөң килеүе лә тулыһынса тыныслыҡ килтермәй һәм бер ниндәй ҙә гарантия бирмәй”. – ти ул. Госпиталгә тиклем юл ауыр һәм хәүефле була, уларға дрондар осоп йөрөмәгән болотло һауа торошо ярҙам итә. Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, аяҡты ҡотҡарып булмай. Дауаханалар һәм дауалау башлана, ул әле лә дауам итә. Был хәлгә ҡарамаҫтан, ир бер ҡасан да ҡабул ителгән ҡарарына үкенмәй һәм хәрби иптәштәре менән ярҙам итеүен дауам итергә теләй. Уны кире тартҡанын һәм үкенес тойғоһо булыуын таный.
-Артабан бара алмауыма һәм ярҙам итә алмауыма, балалар өсөн файҙалы нәмәләр эшләргә өлгөрмәүемә үкенәм, – тип уртаҡлаша яугир. Ә Федор хәҙер тағы ла көслөрәк йәшәргә һәм файҙа килтерергә теләй. Ул сыҙамлыҡ, күңел төшөнкөлөгөнә бирелмәү һәм бер нәмәгә ҡарамаҫтан, ысын күңелдән йәшәү теләген һаҡлап ҡалыу өлгөһө булып тора. Тәү сиратта ир-ат һаулығын тергеҙеү менән шөғөлләнә. Артабан ул эшкә урынлашырға һәм водитель таныҡлығы мәсьәләһен хәл итергә ниәтләй, сөнки шәхси автотранспортта йөрөү көнкүреш тормошон күпкә еңеләйтәсәк. Ветеран тылдағы тыныс тормошта ла кешеләргә һәм ваҡиғаларға битараф түгел, хатта үҙенә ауыр шарттарҙа ла йәмғиәткә файҙалы булырға тырыша. “Ветерандар Советы менән хеҙмәттәшлек итергә һәм яугирҙарыбыҙға ярҙам итергә, ҡайтҡандарға һәм гражданлыҡ тормошона күнегеп етмәгәндәргә ярҙам итергә, үҙ – үҙенә бикләнгәндәргә ярҙам итергә теләр инем, - ти ир. Әйткәндәй, Күмертауға ул мөхәббәте артынан килгән. Махсус хәрби операциянан ҡайтҡас та ул бында яңы тормош башлаған ҡатын менән таныша. Яугир ошонда төпләнергә ниәт иткән. Сөнки бында ул үҙен аңлаған яңы иптәштәрен дә таба. Күмертауға күсенгәс, ҡала ветерандар Советы рәйесе Муаед Мәмбәтов менән танышҡан.
Ветерандарҙың Кәңәшенә бик рәхмәтлемен: бында, Күмертауҙа, яугирҙарға ҙур иғтибар бүленә, уларҙың проблемаларына төшөнә, һәм бер мәсьәлә лә хәл ителмәй ҡалмай. Уларға ҙур рәхмәт! - ти ир. Өфөлә тыуған, әммә хәҙер ысын мәғәнәһендә ҡала халҡына ҡарата йылы хистәре тыуа, әммә ниңәлер был хистәр көсәйәсәк һәм көсәйәсәк тигән ныҡлы ышаныс барлыҡҡа килә. Сөнки ҡала административ ойошмалар ғына түгел. Ҡала-ул, тәү сиратта, кешеләр. Ә беҙҙең Күмертау халҡы-изге күңелле, ярҙамсыл һәм киң күңелле кешеләр. Шуға күрә мөхәббәт тә бер-береһенә тап килер, моғайын.
Ҡайһы берҙә беҙ мөһим нәмәләрҙе шунда уҡ аңлап етмәйбеҙ, әммә хәҙер, “Таҙа” нәмәләр менән аралашып, мин дөрөҫ аңланым: тыуған урыны, йәшәү урыны, социаль статусы һәм матди хәле мөһим түгел. Ахыр сиктә һәр ваҡыт бер генә нәмә мөһим: һин яҡшы кешеме, юҡмы.
Махсус хәрби операция зонаһында бер йыл хеҙмәт итеү өсөн яугир 3 920 000 ала. Шулай уҡ хәрбиҙәр һәм уларҙың ғаиләләре өсөн 50-нән ашыу ярҙам сараһы ҡаралған. Бынан тыш, 10 миллион һумға тиклемге кредиттар буйынса ваҡыты үткән бурыстар иҫәптән сығарыла. Тулыраҡ мәғлүмәтте 8987-140-43-12 телефоны буйынса алырға мөмкин.