Йөрәк-ҡан тамырҙары ауырыуы аҙналығы бара

Башҡортостанда йөрәк-ҡан тамырҙары ауырыуҙарын иҫкәртеү аҙналығы башланды.

Статистика буйынса, донъяла үлем осрағының күбеһе тап ошо сирҙәргә тура килә. Республика кардиология үҙәгендә йыл һайын 16 меңдән ашыу операция һәм тикшереү үткәрелә. “Скрининг, диспансеризация, алдан иҫкәртеү саралары хәүефле төркөмгә инеүселәрҙе алдан асыҡларға ярҙам итә”, ти белгестәр. Республикала “Һаулыҡ һаҡлау” милли проектына ярашлы
“Йөрәк-ҡан тамырҙары ауырыуҙары менән көрәш” программаһы тормошҡа ашырыла. Маҡсаты- үлем осраҡтарын кәметеү, бындай пациенттарға махсус медицина ярҙамы күрһәтеүҙе арттырыу.

Йөрәк-ҡан тамырҙары ауырыуҙары – был тик медицина термины ғына түгел, ә бөтә донъяла миллионлаған кешегә йоғонто яһаған ысынбарлыҡ. Улар үлем һәм инвалидлыҡтың төп сәбәптәренең береһе булып тора, күп кенә ғаиләләрҙең тормошон ҡараңғылай. Беҙ уларҙы иҫкәртеү йәки улар менән һөҙөмтәле идара итеү өсөн күп нәмә эшләй алабыҙ. Төп хәүеф факторҙарын, симптомдарҙы һәм йөрәгебеҙҙең нисек эшләгәнен аңлау – оҙон һәм һау-сәләмәт тормошҡа беренсе һәм иң мөһим аҙым.

Беҙҙең йөрәк – тыуғандан алып һуңғы тынға тиклем тынғыһыҙ эшләгән ғәжәп мускуллы орган. Уның төп функцияһы – ҡанды бөтә тән буйлап әйләндереү, һәр күҙәнәккә кислород һәм туҡлыҡлы матдәләр еткереү һәм эшкәртеү продукттарын сығарыу. Сәләмәт йөрәк – бөтә органдарҙың һәм системаларҙың нормаль эшләүе, тимәк, беҙҙең дөйөм именлектең гарантияһы.

Йөрәк-ҡан тамырҙары ауырыуҙарының барлыҡҡа килеү ихтималлығын арттырыусы бер нисә факторҙан һаҡланығыҙ.Улар:

• Юғары ҡан баҫымы (гипертония): Даими юғары баҫым ҡан тамырҙары стеналарына һәм йөрәккә артыҡ йөкләнеш бирә, уларҙың зарарланыуына килтерә.
• Холестериндың юғары кимәле: "Насар" холестерин  артериялар стеналарында тупланып, төйөр барлыҡҡа килтереп, ҡан тамырҙарын тарайта һәм ҡан ағымын ҡыйынлаштыра.
• Тәмәке тартыу: Никотин һәм сигарет төтөнөндәге башҡа зарарлы матдәләр ҡан тамырҙарын зарарлай, ҡан баҫымын күтәрә һәм тромбтар барлыҡҡа килеүенә булышлыҡ итә.
• Шәкәр диабеты: Ҡандағы юғары шәкәр кимәле ваҡыт үтеү менән ҡан тамырҙарын һәм нервыларҙы зарарлай, был ауырыу үҫеше хәүефен арттыра.